Czym jest dział spadku?

Dział spadku polega na podziale poszczególnych składników majątku spadkowego pomiędzy poszczególnych spadkobierców. Do momentu jego przeprowadzenia majątek spadkowy stanowi współwłasność w udziałach wynikających z dziedziczenia.

W przypadku nieruchomości dział spadku może polegać między innymi na:

• przyznaniu poszczególnych nieruchomości na pełną własność spadkobiercy lub spadkobiercom,
• przyznaniu nieruchomości kilku spadkobiercom w określonych (innych niż wynikające ze spadku) udziałach.

Dział spadku może być częściowy lub całościowy; spadkobiercy sami decydują, czy chcą uporządkować kwestie prawne związane ze wszystkimi składnikami odziedziczonej masy spadkowej, czy tylko z niektórymi.

Czy dział spadku musi być przeprowadzony u notariusza?

Jeżeli spadkobiercy decydują się na umowny dział spadku, który obejmuje nieruchomość, to obowiązkowa jest forma aktu notarialnego.

Notariusz w umowie działu spadku określa między innymi:

• kto jest spadkobiercą i po kim dziedziczy,
• jakie składniki majątku obejmuje dział spadku,
• komu przypada dana nieruchomość,
• czy przewidziane są spłaty lub dopłaty pomiędzy spadkobiercami (czy dział spadku jest odpłatny czy nieodpłatny).

Notariusz czy sąd – gdzie przeprowadzić sprawę spadkową?

W wielu sytuacjach sprawy związane z nabyciem spadku mogą zostać przeprowadzone zarówno przed sądem, jak i u notariusza. Wybór trybu zależy między innymi od tego, czy pomiędzy spadkobiercami istnieje zgoda co do dziedziczenia oraz działu spadku.

Na temat różnic pomiędzy tymi rozwiązaniami można przeczytać w artykule: Notariusz czy sąd – gdzie załatwić sprawę

Więcej informacji na temat procedur związanych z dziedziczeniem można znaleźć w artykule: Postępowanie spadkowe u notariusza – warunki

Czy zawsze trzeba najpierw przeprowadzić dział spadku?

Dział spadku nie jest obowiązkowym krokiem. Spadkobiercy mogą chcieć pozostać we współwłasności lub sprzedać odziedziczoną nieruchomość.

Link do artykułu o sprzedaży: Umowa sprzedaży nieruchomości – najważniejsze informacje

Jednak w praktyce dział spadku bardzo często pomaga uporządkować sytuację prawną i uniknąć ewentualnych sporów pomiędzy spadkobiercami.

Dziedziczenie a testament

Podstawą dziedziczenia może być zarówno ustawa, jak i testament sporządzony przez spadkodawcę. Wiele osób zastanawia się, czy lepszym rozwiązaniem jest testament własnoręczny czy sporządzony u notariusza.

Temat ten został szerzej opisany w artykule: Testament własnoręczny czy notarialny

Podsumowanie

Dział spadku jest ważnym etapem porządkowania sytuacji prawnej majątku po zmarłej osobie. W przypadku nieruchomości czynność ta powinna zostać dokonana w formie aktu notarialnego.

W wielu przypadkach przeprowadzenie działu spadku pozwala jasno określić prawa poszczególnych spadkobierców i uniknąć sporów dotyczących dalszego korzystania z nieruchomości.